ATLAS GRZYBÓW
Ponurnik aksamitny
Inne nazwy: krowiak aksamitny · Paxillus atrotomentosus
Ponurnik aksamitny tworzy duże, ciężkie owocniki osadzone na grubym, ciemnym trzonie. Kapelusz jest brązowy, suchy i matowy, z długo podwiniętym brzegiem. Rozrastając się przy drewnie, może stać się nierówny, muszlowaty albo językowaty. Kremowożółte blaszki silnie zbiegają ku trzonowi i wyraźnie odcinają się od jego ciemnego owłosienia. W polskich lasach gatunek występuje często. Dawna nazwa krowiak aksamitny pozostała w użyciu, choć grzyb należy obecnie do odrębnego rodzaju ponurnik.
Gatunek niejadalny. Nie przeznaczaj go do spożycia; dawny związek nazw z krowiakami nie oznacza wspólnej oceny bezpieczeństwa wszystkich tych grzybów.
Co warto zaobserwować?
Oglądaj cały owocnik: jego kształt, powierzchnię i otoczenie. Nie wszystkie grzyby mają kapelusz i trzon. Poniżej znajdziesz cechy opisywanego gatunku.
- Brązowy kapelusz jest suchy, aksamitny i długo podwinięty na brzegu.
- Kremowożółte blaszki zbiegają na trzon i z czasem brunatnieją.
- Krępy trzon jest gęsto, ciemnobrązowo lub niemal czarno owłosiony.
Wygląd młodych, starych lub uszkodzonych owocników może być inny niż na zdjęciu. Żadna pojedyncza cecha nie potwierdza przydatności do spożycia.
Gdzie i kiedy występuje?
Kalendarz występowania
Orientacyjny przebieg roku według opisu sezonu. Pogoda i region mogą przesuwać terminy.
- Styczeń: Poza wskazanym okresem
- Luty: Poza wskazanym okresem
- Marzec: Poza wskazanym okresem
- Kwiecień: Poza wskazanym okresem
- Maj: Poza wskazanym okresem
- Czerwiec: Główny okres
- Lipiec: Główny okres
- Sierpień: Główny okres
- Wrzesień: Główny okres
- Październik: Główny okres
- Listopad: Główny okres
- Grudzień: Poza wskazanym okresem
Legenda kalendarza: Główny okres Poza wskazanym okresem
Miesiące są przybliżeniem pór roku podanych w opisie.
Pora pojawiania się owocników zależy od lokalnej pogody i warunków siedliskowych. Mapa doniesień może pomóc zaplanować spacer, ale nie potwierdza obecności tego gatunku w danym miejscu.
Zajrzyj na mapę grzybów →Podobieństwo bywa mylące
Podczas nauki warto porównać ten gatunek z poniższymi. To przykładowa lista, nie komplet wszystkich możliwych pomyłek.
Jeśli nie masz pewności, pozostaw grzyba. Wątpliwości dotyczące zebranych okazów wyjaśniaj z grzyboznawcą lub klasyfikatorem, zanim pomyślisz o ich jedzeniu.
Źródła i zakres opracowania
Własne opracowanie edukacyjne na podstawie poniższych źródeł. Nazwy alternatywne pomagają porównywać różne wydania atlasów.
