ATLAS GRZYBÓW
Prószyk brudzący
Inne nazwy: Peziza inquinans · Bulgaria polymorpha
Prószyk brudzący pojawia się na korze w skupieniach niewielkich, ciemnych owocników. Młode przypominają zamknięte poduszeczki, później otwierają się w płytkie miseczki lub krążki. Gładki, czarny środek kontrastuje z bardziej matową, brunatną stroną zewnętrzną. Wilgotne owocniki są sprężyste i galaretowate, podczas wysychania twardnieją. Dojrzała powierzchnia może pozostawiać czarny ślad zarodników przy dotknięciu. Podobne galaretowate grzyby na drewnie mają inny kształt i budowę, dlatego samo czarne zabarwienie nie wystarcza do rozpoznania tego gatunku.
Źródła europejskie określają go jako niejadalny, a część opisów ostrzega przed toksycznością. Rozbieżne informacje o spożywaniu nie uzasadniają zbierania go do jedzenia.
Co warto zaobserwować?
Oglądaj cały owocnik: jego kształt, powierzchnię i otoczenie. Nie wszystkie grzyby mają kapelusz i trzon. Poniżej znajdziesz cechy opisywanego gatunku.
- Owocniki poduszeczkowate, następnie miseczkowate lub krążkowate, bez wyraźnego trzonu.
- Górna powierzchnia czarna i gładka; zewnętrzna brunatna, matowa lub drobnoziarnista.
- Dojrzałe zarodniki mogą brudzić na czarno; konsystencja zmienia się z wilgotnością.
Wygląd młodych, starych lub uszkodzonych owocników może być inny niż na zdjęciu. Żadna pojedyncza cecha nie potwierdza przydatności do spożycia.
Gdzie i kiedy występuje?
Kalendarz występowania
Orientacyjny przebieg roku według opisu sezonu. Pogoda i region mogą przesuwać terminy.
- Styczeń: Główny okres
- Luty: Główny okres
- Marzec: Możliwe także
- Kwiecień: Możliwe także
- Maj: Poza wskazanym okresem
- Czerwiec: Poza wskazanym okresem
- Lipiec: Poza wskazanym okresem
- Sierpień: Poza wskazanym okresem
- Wrzesień: Główny okres
- Październik: Główny okres
- Listopad: Główny okres
- Grudzień: Główny okres
Legenda kalendarza: Główny okres Możliwe także Poza wskazanym okresem
Miesiące są przybliżeniem pór roku podanych w opisie.
Pora pojawiania się owocników zależy od lokalnej pogody i warunków siedliskowych. Mapa doniesień może pomóc zaplanować spacer, ale nie potwierdza obecności tego gatunku w danym miejscu.
Zajrzyj na mapę grzybów →Podobieństwo bywa mylące
Podczas nauki warto porównać ten gatunek z poniższymi. To przykładowa lista, nie komplet wszystkich możliwych pomyłek.
Jeśli nie masz pewności, pozostaw grzyba. Wątpliwości dotyczące zebranych okazów wyjaśniaj z grzyboznawcą lub klasyfikatorem, zanim pomyślisz o ich jedzeniu.
Źródła i zakres opracowania
Własne opracowanie edukacyjne na podstawie poniższych źródeł. Nazwy alternatywne pomagają porównywać różne wydania atlasów.
